ส่วนลดรับและส่วนลดจ่ายคืออะไร ต่างจากส่วนลดการค้าอย่างไร?

"ส่วนลดรับ" และ "ส่วนลดจ่าย" คืออะไร ต่างจากส่วนลดการค้าอย่างไร?

ผู้ประกอบการและนักบัญชีมือใหม่ต้องรู้!

     ส่วนลดรับ และ ส่วนลดจ่าย เป็นรายการบัญชีสำหรับ "ส่วนลดเงินสด (Cash Discount)" ที่เกิดขึ้นเมื่อมีการซื้อขายสินค้าเป็นเงินเชื่อ เพื่อจูงใจให้ผู้ซื้อชำระเงินภายในระยะเวลาที่กำหนด และต้องมีการบันทึกบัญชี เนื่องจากทั้งสองรายการมีผลกระทบต่อกำไรขาดทุน

     ส่วนลดเงินสดจะต่างจาก “ส่วนลดการค้า (Trade Discount)” ที่มีการลดราคาให้ทันทีที่ซื้อสินค้า เช่น ติดป้าย Sale 10% หรือลดราคาให้เพราะซื้อสินค้าล็อตใหญ่ เป็นต้น โดยส่วนลดการค้าจะไม่ถูกนำมาบันทึกบัญชีแต่อย่างใด

ส่วนลดรับ (Purchase Discount) คืออะไร?

     ส่วนลดรับ คือ ส่วนลดที่ผู้ซื้อได้รับจากผู้ขาย เมื่อนำเงินไปชำระค่าสินค้าหรือหนี้สินภายในระยะเวลาที่กำหนด ในทางบัญชีถือเป็น "รายได้" เพราะช่วยให้ "ลดต้นทุนสินค้า" ที่เราซื้อมา ทำให้เราจ่ายเงินน้อยลง

ส่วนลดจ่าย (Sales Discount) คืออะไร?

     ส่วนลดจ่าย คือ ส่วนลดที่ผู้ขายยอมลดให้แก่ลูกค้า เพื่อกระตุ้นและจูงใจให้ลูกค้านำเงินมาชำระหนี้ได้เร็วขึ้นตามเงื่อนไขที่ตกลงกันไว้ ในทางบัญชีถือเป็น "ค่าใช้จ่าย" (หักออกจากยอดขาย) ในงบกำไรขาดทุน เพราะทำให้รายได้สุทธิของเราลดลง

ตารางเปรียบเทียบส่วนลดรับและส่วนลดจ่าย

ตัวอย่างการคำนวณและข้อตกลง (Credit Terms)

     ในทางธุรกิจมักระบุเงื่อนไขไว้ในใบแจ้งหนี้ เช่น “2/10, n/30” หมายถึง ลูกหนี้มีกำหนดชำระเงินภายใน 30 วัน แต่ถ้ามาชำระเงินภายใน 10 วันแรก จะได้รับส่วนลดทันที 2% ตัวอย่างเช่น

ต้องออกใบกำกับภาษียังไงเมื่อมีส่วนลด?

1. กรณีส่วนลดเงินสด (Cash Discount)

     หากคุณขายเป็นเงินเชื่อและออกใบกำกับภาษีไปล่วงหน้าแล้ว จากนั้นลูกค้านำเงินมาชำระเร็วตามเงื่อนไข (เช่น เงื่อนไข 2/10, n/30) กฎหมายจะห้ามนำส่วนลดนี้มาลดฐานภาษีมูลค่าเพิ่มที่ออกไปแล้ว และห้ามออกใบลดหนี้ (Credit Note) เพื่อลด VAT

วิธีจัดการเอกสาร

• ณ วันที่ขาย/ส่งมอบ: ออกใบกำกับภาษีราคาเต็ม (คิด VAT 7% จากยอดเต็ม) และระบุเงื่อนไขการชำระเงินไว้ในเอกสารให้ชัดเจน (เช่น 2/10, n/30)
• ณ วันที่รับชำระเงิน (เมื่อได้ส่วนลด): เมื่อลูกค้ามาชำระเงินเร็ว ให้ออก "ใบเสร็จรับเงิน" โดยระบุส่วนลดเงินสดที่ให้ลงไปในใบเสร็จ เพื่อให้ยอดเงินสดที่รับจริงตรงตามบัญชี (แต่ยอด VAT ยังคงยึดตามใบกำกับภาษีใบเดิม)

2. กรณีส่วนลดการค้า (Trade Discount)

     หากคุณลดราคาให้ลูกค้าทันที ณ วันที่ส่งมอบสินค้าหรือบริการ กฎหมายจะยอมให้นำส่วนลดนี้ไปหักออกจากฐานภาษีมูลค่าเพิ่ม
(VAT) ได้ทันที ตามมาตรา 79(1) แห่งประมวลรัษฎากร

วิธีการออกใบกำกับภาษี

• ระบุราคาสินค้าเต็มจำนวน
• หักด้วยมูลค่าส่วนลดให้เห็นอย่างชัดเจนในใบกำกับภาษี
  
• นำยอดคงเหลือจากการหักส่วนลดมาคำนวณ VAT 7%

ที่มา:
https://www.rd.go.th/24175.html
https://www.rd.go.th/5205.html
https://www.arac.co.th/a/117761?lang=th

--------------------------------

สอบถามเพิ่มเติม